More on έργο and εργασία, and an important corollary

This page follows on from topic 10, but takes a broader look at these words and their translations, using data from Μακεδονία newspaper, available through KOMVOS at  Here, all the Greek texts are original, and all the translations mine (PK).  The translations may omit some of the original in order to focus on the point under discussion.  Inevitably, there is some subjectivity in them, but I have tried to explain my preferences and suggested alternatives where reasonable.  Words in brackets in the possible English column could be omitted without affecting the sense.

(i) Artistic or cultural products.  In English, although work and works may be used in some circumstances, the normal thing is for a more specific word, relating to the type of product:

Τα έργα προέρχονται από το Βρετανικό Μουσείο, το Μουσείο Retrie του Λονδίνου, το Μουσείο του Κιέβου, το Μουσείο Μπενάκη, καθώς και από ιδιώτες συλλέκτες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό The exhibits come from the British museum... without further context, we do not know if these items are paintings, sculptures, or what.  The context suggests a collection is being put together for exhibition purposes.  Until we find out, we need a general word, but works is unlikely; works of art is more likely/less unlikely 
Ο Δημήτρης Μυταράς, ένας από τους κορυφαίους Έλληνες ζωγράφους, ζει και δημιουργεί στην Αθήνα, ταξιδεύοντας τα έργα του τόσο στην υπόλοιπη Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό Dimitris Mytaras, one of Greece's top painters, lives and works in Athens, and exhibits in the rest of Greece and abroad. I want to avoid repetition of works (δημιουργεί) and works (έργα), so have chosen to avoid a literal translation of the slightly strange ταξιδεύοντας τα έργα του - a literal translation here would sound as though he were taking his works to see the sights of the world.
Ένα απάνθισμα από τα κολοσσιαία έργα αυτού του κινήματος, που έγραψαν οι γνωστότεροι εκπρόσωποί του στη Γερμανία, ο Μπετόβεν, ο Σούμπερτ, ο Σούμαν και ο Μπραμς, επέλεξε ο Σγούρος για τις δυο εμφανίσεις του στο Μέγαρο Sgouros has chosen a selection of the greatest pieces/works by German representatives of the movement such as Beethoven ... for his two recitals ... pieces is often used when the musical context is established.  The use of this word often suggests something on a smaller scale than, say, a symphony.
Ένας ανατρεπτικός σκηνοθέτης, πιο εύπεπτος, αλλά και λιγότερο οξύαιχμος από τα παλιά του έργα, σχολιάζει το διεφθαρμένο κόσμο των εμπόρων της τέχνης και την αγνότητα της νεανικής δημιουργικής ψυχής A subversive director, but milder and less prickly than in his earlier productions ... I have preferred productions, because what directors do is produce plays; in a narrow sense, plays belong to the playwright, not the director, but plays would probably be ok here as well.
·  Έκθεση με έργα ζωγραφικής και αγιογραφίας νέων καλλιτεχνών εγκαινιάστηκε στο πολιτιστικό κέντρο "Στυλιανός Νικολαΐδης". An exhibition of paintings and icons by new artists (has) opened at the Stylianos Nikolaidis cultural centre works of iconography would be possible, but works of painting would not; I need to balance the sentence somehow.  Note the lack of inverted commas ("  ")in English around the name of the cultural centre.
το "Θέατρο Παράθλαση" παρουσιάζει το έργο "Το Κοινό" του Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα, σε σκηνοθεσία Μόνας Κιτσοπούλου The Parathlasi theatre presents "The public" by Federico Garcia Lorca, directed by Mona Kitsopoulou Since the title follows the word έργο immediately, there is no need for έργο to be translated.  Writers in English tend to leave out the classifying word if it is reasonably obvious to the readers from the context.  Cf η εφημερίδα Le Monde [Greek]; le Monde [English]
Πολλοί δημιουργοί ανανεώνουν τη σχέση τους με το κοινό, βρίσκοντας ένα καλύτερο περιτύλιγμα στο ήδη αναγνωρισμένο έργο τους, που όμως είναι συνδεμένο με βιώματα απ' το παρελθόν  an improved packaging for their already recognised work ... This is very general.  The wider context might reveal what kind of creative artists these are, but we are considering the totality of the output of a varied group of people, so work seems appropriately general here.  Notice that το έργο here does not refer to one item, but to the whole production.
Το έργο προλογίζει ο Θόδωρος Πάγκαλος ενώ ο Γιάννης Κρανιδιώτης έχει γράψει την εισαγωγή There is a foreword (to the book)/The book has a foreword by Thodoros Pangalos, and an introduction by Yannis Kranidiotis. One has to make an assumption here that we are dealing with a book.  If it is a book, then work is probably not appropriate.  As I have translated it, the English sentence has a grammatical balance in sharp contrast to the Greek
Το ρεπερτόριο της πρώτης βραδιάς περιλαμβάνει τις συνθέσεις του Μπετόβεν 15 παραλλαγές και φούγκα, έργο 35 "Ερόικα", The programme for the first evening includes Beethoven's 15 Variations and fugue opus 35 (Eroica) or op. 35 ... This is perhaps the easiest translation of all as it is a technical term with a highly specific meaning.  Notice programme - repertoire does not fit this use in English.
Οι δύο άλλες αντρικές φιγούρες του έργου, ο θείος Τζακ, καθολικός ιερέας που ζει με τον απόηχο των παγανιστικών τελετών της Ουγκάντα, αρνούμενος στην ουσία το σχήμα του, και ο Τζέρι Ίβανς, πατέρας του Μάικλ, επαρχιώτης δανδής που σκορπά με ευκολία υποσχέσεις, σκιαγραφούν έναν κόσμο διαφορετικό, μακριά από συμβατικότητες και περιορισμούς, που χτυπά απειλητικά την πόρτα της εύθραυστης ψυχικής ισορροπίας των γυναικών και καταφέρνει να περάσει το κατώφλι της... the other two male characters (in/of the play/ the film), Uncle Jack, a catholic priest ...  and Gerry Evans ... This is a tricky problem.  A search on "uncle jack" uganda on reveals that this is both a play and a film.  Is this text talking about the play or the film?  play or film would be the best word to use here if we can find out.  Otherwise, we might use work, or an "avoidance" word like story, or leave it out altogether, since the wider context will establish what we are talking about anyway.
Περιλαμβάνει 60 πορτρέτα, εικόνες από το Σινά και αντίγραφα έργων που συνδέουν τα Φαγιούμ με τις βυζαντινές εικόνες It includes sixty portraits, icons from Sinai and copies of works linking Fayoum with Byzantine icons From the context, we seem to be talking about visual representations, so paintings might be possible, but more context would be necessary to decide. works is all right as being sufficiently general here.

(ii) civil engineering (etc) έργα

Μπορεί και οφείλει ο δήμαρχος όταν ο πρωθυπουργός -όποιος κι αν είναι αυτός- εξαγγέλλει έργα -και έργα δεν βλέπουμε-, να τον καταγγέλλει ευθέως, πέρα από τις καθημερινές καταγγελίες κατά του αθηνοκεντρικού κράτους το οποίο μας έχει ξεχάσει.  When a prime minister ... announces a programme of public works/series of (big) projects/schemes  works by itself is too general a word (in English the reader might have no idea of what was meant).  The context here might specify what kind of works, but the Greek text is a generalised accusation rather than a reference to specified works.  
Ποιος θα μεριμνούσε για τη δημιουργία των απαραίτητων έργων υποδομής;  Who would see to the creation of the necessary infrastructure (works)?  infrastructure can be regarded as equivalent to both υποδομή and έργα υποδομής
 Στην αύξηση της οικοδομικής δραστηριότητας στην Ελλάδα, αλλά και στα επικείμενα μεγάλα κατασκευαστικά έργα στην ευρύτερη περιοχή εναποθέτουν τις ελπίδες τους οι επιχειρήσεις δομικών υλικών, ειδών υγιεινής, θέρμανσης, ψύξης και ηλιακής ενέργειας  Manufacturers and suppliers of building materials, sanitary ware, heating and cooling facilities and solar energy installations are placing their hopes in  ... big construction/building projects works seems a bit narrow here as a translation - it is the whole thing including both design and execution which will interest them (presumably heating will be provided anyway, but what kind of heating is a design question, before we get to the building stage) 
Στα πλαίσια του έργου "Δίκτυο Τηλεπικοινωνιών ISDN" έχουν δημιουργηθεί δύο ηλεκτρονικές τάξεις τηλε-εκπαίδευσης (electronic classrooms for distance education) με βάση την τεχνολογία ISDN.   ... have been set up under the ISDN Telecommunications Network scheme scheme and project may be more likely words when the εργο refers not so much to the use of heavy machinery as to  the planning and logistical aspects of the undertaking.
Το κόστος του έργου, σύμφωνα με την ήδη υπογραφείσα σύμβαση, ανέρχεται σε 220 δισ. δρχ.  The cost of the work(s)/scheme/project  This would depend on what kind of έργο it is and how it has been translated already.

(iii) metaphorical έργο

Αντίθετα, ο άνθρωπος βρίσκεται στην ανάγκη να ασχοληθεί με το μακροχρόνιο έργο της επίτευξης του δύσκολου στόχου της διαμόρφωσης ενός κόσμου, που έχει γίνει ξαφνικά πολύ ανήσυχος στο κοινωνικό επίπεδο και πολύ συνειδητός στο πολιτικό.  the long-term job/task of shaping/ reshaping/rebuilding ... Here and in the other citations under this  heading, the words task and job come to the fore; it is one specific, definable activity (η επίτευξη είναι το έργο, είναι αυτό που πρέπει να γίνει)
Καιρός είναι να συνειδητοποιήσουν ότι έχουν να επιτελέσουν ένα σοβαρό έργο, που συνδέεται άμεσα με την υγεία του πολίτη.  It is (high) time they realised they have a serious job to do/task to perform ... task to perform is more formal than job to do; otherwise the choice is open. 
Να σημειωθεί ότι δεν είναι η πρώτη φορά που ο ΟΣΕ, ένας οργανισμός με τεράστια ελλείμματα, που ωστόσο αναγνωρίζεται ότι επιτελεί εθνικό και κοινωνικό έργο, δε φαίνεται να εναρμονίζεται με τη γενική προσπάθεια βελτίωσης διαφόρων λειτουργιών της Θεσσαλονίκης This is not the first time that Greek Railways, which is recognised as having a job/function of national and social importance has been seen as being out of step with the general effort to improve services in Thessaloniki social work is what a κοινωνικός λειτουργός does.  Postmodification, as in a job with prospects, work of national importance is common and avoids this problem.  
Την συμβολή στο έργο της αστυνομίας από άλλους συναρμόδιους φορείς έκρινε απαραίτητη ο κ. Χ. ... supporting the police in their work .../ supporting the work of the police Here έργο is the total of everything the police are responsible for doing. 
Οι υπεύθυνοι καθαριότητας πρέπει να εποπτεύουν συχνότερα και με μεγαλύτερη προσοχή τους υπαλλήλους του δήμου, οι οποίοι επιτελούν ένα σπουδαίο έργο The supervisors need to watch more frequently and more carefully over the rubbish collectors, who are doing an important job .../performing an important task ... note here also, grammatically, that work in English in this sense is not a count noun, and so could not be preceded by a.   doing important work is possible, but is indefinite - what we want here is a more specific reference which links έργο to καθαριότητα.
Το διαρκέστερο όμως έργο του ήταν η ένταξη της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή οικογένεια: His most lasting achievement was getting Greece into the family of Europe The choice of the adjective lasting determines the choice of the word achievement.  If you select lasting, there is not really an alternative.

 This of course does not cover all senses of the English word - cf also for example a works (singular) works (plural) in the sense of factory, and the idiomatic sense of the works meaning everything (he gave it the works, etc)..

The important corollary

Because έργο and work behave quite differently in their respective languages, the collocations are also affected by this.  θεατρικό έργο distinguishes from other types of έργο, but in English, play, despite having other meanings, does not need the addition of theatrical to make the meaning clear.  Indeed, in the whole 450 million word Bank of English, there is only one citation for theatrical play, which is enough evidence to be able to say that it is very rare.